เปิดโลกเขียวมะกอก
   

มารู้จักกับยาแก้ไข้ แก้ร้อนใน ในบัญชียาหลักแห่งชาติ

สมุนไพรในบัญชียาหลัก มีกลุ่มยาแก้ไข้ และยาแก้ร้อนในหลายตำรับ ที่เราสามารถนำมาใช้บำบัดรักษาอาการเจ็บป่วยได้

ซึ่งในบัญชียาหลักแห่งชาติ ฉบับใหม่ ๒๕๕๔ กำหนดให้มี บัญชียาจากสมุนไพร หมายความว่า กำหนดรายการยาจากสมุนไพรที่เป็นยาแผนไทย หรือยาแผนโบราณ และยาพัฒนาจากสมุนไพร โดยมีสูตรตำรับ ข้อบ่งใช้ ขนาดและวิธีใช้ ข้อห้ามใช้ ข้อควรระวัง และอาการไม่พึงประสงค์ กลุ่มยาที่กำหนดแบ่งได้ดังนี้

กลุ่มที่ ๑ คือยาแผนไทยหรือยาแผนโบราณ ๕๐ ตัวอย่างเช่นยาหอมทิพโอสถ ยาหอมเทพจิตร ยาหอมแก้ลมวิงเวียน ยาหอมอินทจักร์ ยาธาตุบรรจบ ยาธาตุอบเชย ยาเบญจกูล ยาประสระกะเพราและอื่นๆ

กลุ่มนี้เป็นยาที่มาจากยาสามัญประจำบ้านแผนโบราณเป็นส่วนใหญ่

กลุ่มที่ ๒ คือยาที่พัฒนา จากสมุนไพร โดยเป็นตำรับยาเดี่ยวที่ได้มาจากงานวิจัย มีทั้งสิ้น ๒๑ รายการ เช่นยาหญ้าหนวดแมว ยากระเจี๊ยบแดง ยาน้ำมังคุด ยาหญ้าปักกิ่ง และอื่นๆ

              
               

าทั้งสองกลุ่มนี้ กำหนดให้สถานพยาบาลของรัฐ สามารถจัดหา มาบริการสำหรับเบิกจ่ายบริการแก่ผู้ป่วยได้ ดังนั้น การประกาศ รายการยาทั้ง ๗๑ ขนานนี้ จึงเอื้อประโยชน์แก่ประชาชนในด้านการนำมาใช้ประโยชน์และเป็นทางเลือกในการดูแลรักษาสุขภาพแบบไทย

ในส่วนยาที่ใช้แก้ไข้ แก้ร้อนใน ซึ่งจัดเป็นยาพื้นฐานในกลุ่มที่ ๒ เหมาะสำหรับนำมาใช้ในฤดูร้อนที่กำลังย่างกรายเข้ามาได้แก่ ยาบัวบก ซึ่งบัวบกเป็นพืชที่เจริญงอกงามดีในที่ชื้นแฉะ แต่มีการระบายน้ำดี ระยะนี้จะเห็นมีจำหน่ายในท้องตลาดมาก อาจนำส่วนเหนือดินมามาตากแห้งและบดผง บรรจุทำเป็นแคปซูลหรือบรรจุซอง ยาชง หากซื้อที่ทำจำหน่าย มีชนิดแคปซูล และยาชง ชนิดแคปซูล รับประทานครั้งละ ๔๐๐ มิลลิกรัม วันละ ๓ ครั้งหลังอาหาร ชนิดยาชงรับประทานครั้งละ ๒-๔ กรัม ชงกับน้ำร้อนประมาณ ๑ ถ้วย วันละ ๓ ครั้งหลังอาหาร

ข้อควรระวังของยาแคปซูลบัวบก ไม่แนะนำให้ใช้ในผู้สงสัยว่าจะเป็นไข้เลือดออก เนื่องจากอาจบดบังอาการของไข้เลือดออก หากใช้นานเกินสามวัน อาการไข้ไม่ดีขึ้น ควรปรึกษาแพทย์ ควรระวังในผู้ป่วยเรื้อรัง เช่นผู้ที่ใช้ยารักษาตับ ยาขับปัสสาวะ และยาที่มีผลข้างเคียงทำให้ง่วงนอน เพราะอาจเสริมฤทธิ์กันได้ นอกจากนี้ บัวบกอาจเพิ่มระดับน้ำตาลในเลือด และคอเลสเตอรอลในเลือด และทำให้ประสิทธิผลของยาลดน้ำตาลและยาลดคอเลสสเตอรอลลดลง และปรึกษาเภสัชกรเมื่อรับประทานยาแผนปัจจุบัน อาการข้างเคียงอาจทำให้ง่วงนอน คลื่นไส้ อาเจียน แสบท้อง มวนท้อง ท้องอืด และปัสสาวะบ่อย

ยาแคปซูลรางจืด เป็นยาแก้ถอนพิษไข้ แก้ร้อนใน อีกชนิดที่น่าสนใจ สามารถใช้ใยรางจืดที่โตเต็มที่ ทำให้แห้ง แต่ระวังอย่านำมาตากแดดจัด ควรตากในที่แดดรำไร ไม่ให้ถูกแสงแดดจัด นำมาทำชาชง หรือทำแคปซูล ขนาด๕๐๐ มิลลิกรัม หรือแคปซูลเบอร์ ๐ รับประทานครั้งละ ๒-๔ เม็ด วันละ ๓ ครั้งก่อนอาหาร มีข้อควรระวังว่าไม่แนะนำให้ กรณีสงสัยว่าเป็นไข้เลือดออก เพราะอาจบดบังอาการของไข้เลือดออก และระวังการใช้ในผู้ป่วยเบาหวาน อาจทำให้เกิดภาวะน้ำตาลในเลือดต่ำ หากมีการใช้ยาอื่นร่วมด้วยอย่างต่อเนื่อง ควรระมัดระวัง เนื่องจากอาจเกิดการเร่งการขับยาเหล่านั้น ออกจากร่างกาย ทำให้ประสิทธิผลของยาลดลง ทางการแพทย์แผนโบราณจะใช้ใบหรือราก ตำและคั้นน้ำซาวข้าว รับประทานแก้พิษผิดสำแดง

การใช้ยาแผนโบราณในบัญชียาหลัก นอกจากได้ประโยชน์ต่อการบำบัดรักษา ยังเป็นส่งเสริมการใช้สมุนไพร เป็นทางเลือกของประชาชน เพียงแต่เราควรทำความเข้าใจ หาความรู้และมีความเชื่อมั่นต่อคุณภาพที่มีการผลิตที่ดี ซึ่งเป็นนโยบายสำคัญของการผลิตยาในบัญชียาหลักแห่งชาติ


ô ô ô ประชาสัมพันธ์ : ทำความรู้จักเพิ่มเติมเกี่ยวกับพืชหอมสมุนไพรในบัญชียาหลักแห่งชาติได้ ในโครงการอบรมการผลิตผลิตภัณฑ์พืชหอมเพื่อสุขภาพ วันเสาร์ที่ 10 มีนาคม 2555 จัดโดยศูนย์วิจัยสมุนไพรภาคเหนือ ณ คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ สอบถามรายละเอียดได้ที่ 053-944356 ,089-8506590 หรือ pharpost@gmail.com ô ô ô

  : บทความ : รศ.ดร.ภญ.พาณี ศิริสะอาด
  : ภาพ : สุภฎารัตน์ สุธีพรวิโรจน์
 
---------------------------------------------------------------------------------
เปิดโลกเขียวมะกอก

Share |
 

เปิดโลกเขียวมะกอก