แชมพู เป็นเครื่องสำอางทำความสะอาด ชำระล้างคราบไข ฝุ่นละออง เหงื่อไคล ออกจากเส้นผม

แชมพู เป็นเครื่องสำอางทำความสะอาด ชำระล้างคราบไข ฝุ่นละออง เหงื่อไคล ออกจากเส้นผม โดยไม่เป็นอันตรายต่อเส้นผมและหนังศีรษะได้ ในอดีต นิยมใช้แชมพูผง ซึ่งสะดวกในการนำติดตัวหรือ เพื่อความสะดวกในการใช้ ในบางประเทศ นิยมใช้แชมพู ในลักษณะอเนกประสงค์ นั่น คือใช้อาบน้ำ สระผม และ ล้างมือ เรียกว่า ประโยชน์ สามในหนึ่ง นอกจากนี้ ยังมีการผลิตแชมพูก้อน  เพื่อพัฒนาสูตรให้สามารถใช้สารจากธรรมชาติ พร้อมกับการใช้สมุนไพร นัยเพื่อผู้ที่แพ้สารเคมี โดยวิธีการประยุกต์จากการทำสบู่ ซึ่งได้จากขบวนการผลิตจากน้ำมันพืช หรือสัตว์ และ โซเดียมไฮดรอกไซด์ โดยต้องคำนวณให้ปฏิกิริยาสมดุลระหว่างน้ำมันและโซดาไฟ  ภายหลังการเกิดสบู่ สารโซเดียมไฮดรอกไซด์ หรือโซดาไฟ จะถูกเปลี่ยนแปลง เป็นเนื้อสบู่ และ สมุนไพรจะช่วยลดการระคายเคืองจากความเป็นด่างของสบู่

แชมพูที่ดี ควรสามารถทำความสะอาดได้อย่างหมดจด ไม่ทำให้ผมเหนียว หรือหวียาก เมื่อใช้สระผมเสร็จ ผมควรเป็นประกายแวววาว ลื่น อ่อนนุ่ม หรือยืดหยุ่นตัวได้ดี เกิดฟองปริมาณมาก และ สม่ำเสมอ ที่สำคัญไม่เกิดการระคายเคือง หรือการแพ้ ไม่ทำให้แสบตา มีความคงตัวดี มีความหนืด สีและกลิ่นไม่เปลี่ยนแปลง

อย่างไรก็ดี เราควรมีความเข้าใจเกี่ยวกับคุณสมบัติของแชมพู เพื่อการพัฒนาได้อย่างเหมาะสม โดยทั่วไป แชมพูจะประกอบด้วย ประการแรกคือ สารชำระล้าง หรือสารลดแรงตึงผิว ทำหน้าที่ทำความสะอาดเส้นผมและหนังศีรษะ  หรือเรียกว่าแชมพูเบส รองลงมาได้แก่สารปรับสภาพเส้นผม หน้าที่ของสารนี้จะทำให้เส้นผมนิ่ม เป็นเงางาม ไม่หยาบแห้ง เพราะการใช้สารชำระล้างที่แรง จะทำให้ผมขาดไขมัน เปราะและหวีเข้าทรงยาก ป้องกันการพันกันของเส้นผม ลดการเกิดไฟฟ้าสถิต ที่จะทำให้ผมพอง โดยเฉพาะกรณี ดัดผมใหม่ ๆ จะเกิดการพันกันได้ง่าย ถ้ามีสารกลุ่มแรกเพียงอย่างเดียว สารกลุ่มที่สาม เป็นสารเพิ่มฟอง ทำให้เกิดฟองขนาดเล็ก ละเอียด หนาแน่น และคงทนอยู่ได้นาน และ สุดท้าย สารช่วยทำให้ใส กรณี เตรียมชมพูใส โดยสารกลุ่มนี้จะเพิ่มการละลายของสารต่าง ๆ ทำให้แชมพูใสได้ และ อาจมีสารกลุ่ม ปรับสภาพด่าง เพื่อให้แชมพูเข้ากับผิวได้ สารกลุ่มสุดท้าย ได้แก่สารแต่งกลิ่น แต่งสี สารกันบูด สารเหล่านี้ ช่วยให้แชมพูน่าใช้ อย่างไรก็ดี ปัจจุบันมีสารสกัดสมุนไพรหลายชนิด นิยมใช้ร่วม เพื่อเพิ่มคุณค่า ลดข้อเสียของแชมพู เช่น ส้มป่อย ใบหมี่ หรือเพื่อกระตุ้นการงอก เช่นกะเม็ง หรือเพื่อทำให้เส้นผมแข็งแรง ไม่หงอกขาว เช่น มะกรูด ดอกอัญชันเป็นต้น การใช้สารสกัดสมุนไพร มีข้อพึงระวังคือ ควรใช้ใหม่ ๆ หากสกัดทิ้งไว้นาน อาจมีจุลินทรีย์ขึ้นได้ จึงควรใช้สารป้องกันการบูดเสีย ตามปริมาณที่กำหนด และ การใช้สมุนไพร ควรระมัดระวังบางชนิด เช่นมะคำดีควาย หากใช้สระผมทุกวัน อาจทำให้หนังศีรษะแห้งเกินไปได้ ควรศึกษาสารต่าง ๆ ที่ห้ามใช้ในผลิตภัณฑ์ และภายหลังการเตรียม ควรตรวจวัดความหนืด และ ค่ากรด ด่าง ไม่ควรเกิด 7.0

การใช้แชมพู อาจเป็นความจำเป็น แต่ทั้งผู้ใช้ และ ผู้เตรียม ควรมีความเข้าใจในสารองค์ประกอบที่เลือกใช้  เพื่อความปลอดภัยต่อผู้บริโภค

 

ปรึกษาเรื่องสมุนไพร/ภูมิปัญญาเพื่อสุขภาพได้ที่

คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

e-mail:pharpost@gmail.com

www.pharmacy.cmu.ac.th

 

บทความโดย  รศ.ดร.ภญ. พาณี ศิริสะอาด

ภาพประกอบโดย สุภฎารัตน์ สุธีพรวิโรจน์

 

สกู๊ปพิเศษ
ข่าวเขียวมะกอก
นางแย้ม เป็นไม้พุ่ม มีชื่อวิทยาศาสตร์ คือ Clerodendrum chinense (Osbeck) Mabb.อยู่ภายใต้วงศ์ Ajugoideae พบว่า พืชกลุ่มนางแย้มมี 150 ชนิด
ข่าวเขียวมะกอก
หญ้าจิยอบ..ไมยราบ (Mimosa pudica L.) ทางเหนือเรียกหญ้าจิยอบ มีความหมายคือเมื่อแตะ (จิ) ถูกพืชนี้ จะทำให้ใบพืชหดลีบตัว
ข่าวเขียวมะกอก
ดอกไม้เป็นยา..ในชีวิตประจำวัน ของคนล้านนา จะผูกพันกับวัด ในทุกวันพระ การทำบุญที่วัด นอกจากใส่บาตร
ข่าวเขียวมะกอก
แชมพู เป็นเครื่องสำอางทำความสะอาด ชำระล้างคราบไข ฝุ่นละออง เหงื่อไคล ออกจากเส้นผม
ข่าวเขียวมะกอก
ผักไผ่ เป็นไม้ล้มลุก พบได้ในป่า บริเวณริมน้ำลำธารที่มีความชื้นสูง หรือ พบตามสวนหลังบ้านที่มีการนำมาปลุกไว้ โดยเฉพาะทางเหนือ และ อีสาน
ทั้งหมด
บทความ / เรื่องน่ารู้
ข่าวเขียวมะกอก
KM กับสื่อดิจิทัล ผลงานเพื่อการเรียนการสอน..การนำแนวคิดการสื่อสารดิจิทัล มาเป็นกระบวนการพัฒนางานที่มีมิติหลากหลาย เป็นทิศทางที่มองมุ่งถึงประโยชน์..
ข่าวเขียวมะกอก
กิจกรรมเตรียมความพร้อมนักศึกษาชั้นปีที่ 1 ปีการศึกษา 2560 สู่รั้วเขียวมะกอก วันที่ 1 และ 3 สิงหาคม 2560 ณ ห้องสสี และห้องคอมพิวเตอร์ คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่"
ข่าวเขียวมะกอก
การเผยแพร่ความรู้สารเคมีอันตราย ในผลิตภัณฑ์ครัวเรือน..ผลิตภัณฑ์ใช้ในบ้านที่มีส่วนประกอบของสารเคมีอันตราย นับเป็นกลุ่มที่ต้องระวังความปลอดภัย ตั้งแต่การเลือกซื้อ วิธีการใช้ การเก็บรักษา และข้อควรระวัง
ข่าวเขียวมะกอก
โคกกระออม..ฤดูกาลนี้ ใบไม้เริ่มเปลี่ยนเป็นสีเหลือง ร่วงโรย เริ่มย่างเข้าสู่ฤดูร้อน มีต้นไม้ใบหญ้าบางชนิดเริ่มเจริญงดงาม ให้คุณประโยชน์แก่เรา
ข่าวเขียวมะกอก
"ยาแก้ห้าต้น" ในบรรดา ยาล้านนา ผู้รู้ได้กล่าวไว้ว่า ยาแม่หรือยาหลักที่ควรมีไว้ ได้แก่ ยาแก้ห้าต้น ยาศรีมูลน้อย ยาศรีมูลหลวง ยาตรัสสมูล ..
ทั้งหมด
ผู้สนใจเข้าศึกษา

PHARMACY@CMU

คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

Copyright © 2015 Faculty of Pharmacy Chiang Mai University, All rights reserved.
by Information Technology Service Center

Faculty of Pharmacy Chiang Mai University
239, Suthep Road, Muang District, Chiang Mai
Thailand, 50200

ติดต่อสอบถาม โทรศัพท์  053-944342-3  โทรสาร  053-944390

Get it on Google Play